Investing.com – İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından açıklanan Türkiye İmalat Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), Eylül 2025 döneminde 46,7’ye gerileyerek imalat sektöründeki daralmanın sürdüğünü gösterdi. Ağustos ayında 47,3 seviyesinde olan PMI, böylece eşik değer olan 50’nin altında kalmaya devam etti ve sektördeki yavaşlama eğilimi 18. ayını doldurdu. Endeksin bu seviyeye gerilemesi, ekonomik faaliyetlerin daralmaya devam ettiğine işaret etti.
Anket katılımcılarının görüşlerine göre, özellikle zayıf iç ve dış talep, yeni siparişlerde ve ihracat tarafında düşüşü derinleştirirken, imalat sanayi üretiminde de belirgin bir azalma meydana geldi. İş yüklerindeki hafifleme firmalara stokları eritme fırsatı sağladı ve üretim sonrası stoklarda üç ayın ardından ilk artış kaydedildi. Ancak, bu durum yeni personel alımı ve üretim öncesi stok yatırımları üzerinde olumsuz etki yarattı.
İmalatçılar temkinli, tüketim zayıf
Zorlayıcı talep koşulları nedeniyle yeni siparişlerin daralmaya devam etmesi, üretim faaliyetlerini sınırladı. Şirketler, tüketimin “dayanıklı” kalmasına rağmen yeni yatırımlardan kaçındı ve mevcut stokları kullanarak üretim yapmayı tercih etti. Bu gelişmeler sonucunda, hem istihdam hem de girdi alımları eylül ayında düşüş gösterdi.
Liranın değer kaybının etkisiyle girdi maliyetlerinde artış gözlendi. Eylül ayındaki enflasyon oranı, son üç ayın en hızlı yükselişini sergiledi. Nihai ürün fiyatlarında ise satış baskılarına rağmen artış kaydedildi ve nisan ayından bu yana en hızlı yükseliş yaşandı.
Sektörel dağınık görünüm: Gıda, üretimi artıran ender alanlardan
İSO tarafından yayımlanan Türkiye Sektörel PMI Eylül 2025 raporunda, gıda ürünleri ve ağaç-kağıt dışında kalan sekiz sektörde yeni sipariş alımında zayıflama yaşandığı raporlandı. Bu zayıflık, üretim ve istihdam hacimlerinde azalmaları beraberinde getirdi. Gıda ürünleri sektörü, yeni siparişlerde son 19 ayın en hızlı artışını kaydederek genel görünümden pozitif ayrıştı.
Aynı dönemde, üretim hacmini artıran yalnız iki sektör bulunurken, en sert üretim düşüşü yine tekstil sektöründe yaşandı. Elektrikli ve elektronik ürünler ile gıda sektörlerinde çalışan sayıları artırıldı, ancak bu artış her iki sektörde de oldukça sınırlı kaldı. En keskin istihdam kayıpları ise tekstil sektöründe gerçekleşti.
Fiyatlar yükseldi, tekstil indirime gitti
Eylül ayında sektörlerin büyük kısmında girdi maliyetleri enflasyonu bir önceki aya kıyasla ivme kazandı. Enflasyon hızının en yüksek ölçüldüğü alan gıda ürünleri sektörü olurken, en yavaş artış ağaç ve kağıt ürünlerinde kaydedildi. Gıda imalatçılarının üretim ve talep artışına paralel olarak satış fiyatlarında da en hızlı yükseliş gözlendi.
Öte yandan, tekstil sektörü talebi canlandırmak için satış fiyatlarında yedinci kez aylık bazda indirime gitti. Böylece Eylül ayında satış fiyatlarını düşüren tek sektör tekstil oldu. Talep yetersizliği, üretim daralması ve istihdam zayıflığı, çoğu sektörde ekonomik tablo üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturmaya devam etti.
